متن اولین خطبه نماز جمعه که توسط پیامبر اقامه شد

متن اولین خطبه نماز جمعه پیامبر اکرم (ص) که در آن تاریخچه رسالت خود را در مکه بیان داشته است و تذکرات و ارشادات  بسیار مفید و اموزنده ای را برای آغاز یک زندگی سعادتمدانه به امت نوپای اسلامی داده است طبق نقل طبری اینگونه است:

 حمد و ستایش مخصوص خداوند است ، از او مدد می خواهم و از او پوزش می طلبم و از او هدایت می جویم ، به خدای بزرگ ایمان دارم و برضد دشمنان او قیام می کنم. اعتراف می کنم که او را شریک و نظیری نیست و در مقدرات جهان به مشورت هیچ کس نیاز ندارد، و از کسی مصلحت نمی جوید ، پروردگاری که محمد (ص) را به راستی برانگیخت و به دوستی و درستی فرو فرستاد تا فرمانش را ابلاغ کنم و ریشه ظلم و ستم را از بیخ و بن برکنم، پروردگار مهربان مرا به هدایت بشر مامور فرمود و به سوی شاهد مطلوب راهنمایی کرد  تا جامعه بشر را  همراهی خود از ظلمات جهل و نادانی به سوی علم و حقیقت راهبری کنم و مصالح این جهان را با راه رستگاری آن نشان دهم ، هرکس اطاعت خدا و پیروی رسول او را بنماید ، به درجه رفیع انسانیت خواهد رسید .                                                                                           

  من شما را به تقوی  وصیت می کنم  که سلامت و سعادت در آن است. ای مسلمانان بدانید که  بهتر از این  نصیحتی نیست  .  ای گرویدگان به اسلام بدانید که روزگاری گذشت که دنیا در آتش بیداد می سوخت و پرتوی از علم   و حقیقت که تیرگی جامعه را روشن می سازد نمی درخشید و نفاق و فساد افق زندگی بشر را تاریک کرده، آن روزگاران دوران فترت بود . و سیر بشر در تحولات خونین حوادث قرار گرفته بود و کاروان آدمیت راه از چاه نمی شناخت، بیابانی پر خطر و وحشتناک در پیش و راهزنانی خونخوار و پر خشم در کمین بودند که فرمان الهی صادر شد و من به تنهایی برخاستم، قرآن مجید را در دست گرفته ، در محیط تاریک آلود ه و آشفته قیام کردم و از مستمندان حمایت گرفتم تا بدینجا آمده ام و اکنون انتظار دارم که افراد امت در پیدا و پنهان یکدیگر را پشتیبان و وفادار باشند و تقوی و فضیلت را از دست ندهند . همیشه خدای خویش  را در نظر بگیرند و او را در تمام شئون زندگی شاهد اعمال خود بدانید  و توجه داشته باشید که بشر در این دنیا ، جاوید نپاید  و جهان بر یک حال پیوسته نماند ، روزی که برای سعادت آخرت عزیمت کنید، نیازمند توشه هستید و بهترین توشه آخرت تقوی است.. خوشبخت کسی است که خداوند را خشنود و بندگان او را  راضی بتواند نگاهداشت.                                                                                                                                                              

پروردگار خود را بنگرید که چگونه به شما آسایش و قدرت داده و  باید سپاس آن را بگذارید و ادای شکر پروردگار ، حفظ آ سایش دیگران است.                                                                                                                                               

شما با آن قدرت خدا داد ، دستگیر مستمندان باشید و دست نابکاران و ارباب ستم پیشه را از سر ناتوان کوتاه کنید.به آن ها دل ندهید و به کردارشان راضی نشوید.، در مقابل بیدادگران مبارزه و جهاد کنید و تا آخرین حد امکان به مبارزه خود در سعادت جامعه ادامه دهید و مطمئن باشد که حق بر باطل و نور بر ظلمت پیروز خواهد شد.                                                                                 

 ای مردم در کارهای روزانه و ارزوهای خود تقوی را از دست ندهید و در خفا و پنهان پرهیزکار  باشید که پرهیز، نابکارای را  محو می کند و قدر انسان را بالا می برد.، هر انسان پرهیزکاری به در جات ارتفاع و فوز عظیم نائل خواهد شد ، پرهیزکاری ، سخط و غضب را نابود می سازد. و بشر را برای همیشه روسفید کرده خدا از او راضی می سازد و به ملکوت اعلی می رساند   حق خود را از عالم وجود دریافت دارید ، از غرائزی که در وجود شما نهفته است، بهره برداری کنید اما به افراط و تفریط نگرایید . خداوند به اندیشه و راه و روش شما بصیر و بینا است.بزودی آنچه می گویید از راست و دروغ ، روشن می شود پس نکویی کنید همانگونه که پروردگار به شما نیکی آموخته  و به آنچه به ضرر شما بوده و آن را به شما بنموده است ، بدخواه نباشید تا از مخاطرات مصون بمانید و حقایق را آشکار بگوییدو حجاب تردید و ابهام را با صراحت و شهامت گفتار باز کنید.راه مستقیم این جهان را با منطق و برهان به یکدیگر بنمایید و مبادا کورکورانه و ناسنجیده بروید. از ملامت  ملامتگران نهراسید   و به انجام وضیفه خود بکوشید تا سلامتی و صلح در جهان برقرار بماند. پروردگار مهربان وعده داده است که هرگز بندگان صالح را به جدال یکدیگر نیندازید و وعده او خلاف ندارد . اوست که می تواند مهمات و حوائج را برآورد ودر حالی که خود حاجتی ندارد ، خداوند است که می بخشد ،هرچه را که بخواهد می دهد ، در حالی که هیچکس مالک چیزی نیست ، او خداوند بزرگ ما است که هیچ نیرویی برتر و بالاتر از ارداه او نیست.

تاریخ طبری ج2 ص 114